Bildiri Konusu:Fen Bilimleri Eğitimi


Sanal Müze Ortamları ile Desteklenmiş Öğrenme Ortamlarının ve Yansıtıcı Bilim Günlüğü Yazma Uygulamalarının 7.Sınıf Öğrencilerinin Fen Bilimleri Dersindeki Sanal Müzeler Hakkındaki Görüşlerine, Yazma Özyeterliklerine ve Yansıtıcı Düşünme Becerilerine Etkisi
Bilim ve teknolojide hızla meydana gelen değişimler, fen bilimleri eğitiminde üst düzey düşünme becerilerinin gelişimine yönelik ilgiyi arttırmaktadır. Üst düzey düşünme becerilerinden olan yansıtıcı düşünme becerisi ve yazma becerisi günlük hayatta karşılaşılabilecek problemlere çözüm üretebilmeye olanak sağladığı için fen eğitiminde oldukça önemlidir. Günümüzde teknolojinin önem kazanmasıyla birlikte sanal müzelere olan ilgi de gitgide artmaktadır. Bu artan ilgiden yola çıkarak araştırmada 7.sınıf öğrencilerinin sanal müzelere ilişkin görüşlerini belirlemek, yansıtıcı bilim günlüklerinin yansıtıcı ve yazma becerilerinin gelişimine etkisini incelemek amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda araştırmada karma araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini Ankara ilinde bulunan özel bir okulun 7.sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Uygulama süreci Fen bilimleri dersi “Kuvvet ve Enerji” ünitesi kapsamında dört hafta boyunca yürütülmüştür. Ünite kapsamındaki konular doğrultusunda çeşitli sanal müzelerde bulunan sergi alanları çevrimiçi olarak ziyaret edilmiştir. Ayrıca konu içeriklerine uygun olarak çeşitli videolar izletilmiştir. Öğrencilerin sanal müzelere ilişkin görüşlerini belirlemek amacıyla “Sanal Müze Sanal Tur Memnuniyet Ölçeği”, yansıtıcı düşünme becerilerindeki gelişimi incelemek amacıyla “Yansıtıcı Düşünme Ölçeği”, yazma özyeterliklerine ilişkin gelişimini incelemek amacıyla “Yazma Özyeterlikleri Ölçeği” kullanılmıştır. Ayrıca öğrencilerin ders süreci ve sanal müzelere ilişkin görüşlerini incelemek için yansıtıcı bilim günlükleri kullanılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen nitel verilerin analizinde içerik analizi ve nicel verilerin analizinde Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen analizlerin sonuçlarında sanal müze uygulamalarının öğrencilerin sanal müzelere ilişkin memnuniyet ve görüşlerinde, yansıtıcı düşünme becerilerinde ve yazma özyeterliklerinde anlamlı bir değişiklik görülmemiştir. Sanal müzelere ilişkin nicel olarak yapılan analizlerde anlamlı bir fark görülmemesinin sebebinin öğrencilerin sanal müzelerle ilgili ön bilgilerinin bulunmasından ve pandemi döneminde bu tarz sanal ortamlara yatkınlığının artmasından kaynaklandığı söylenebilir. Fakat yansıtıcı bilim günlüğüne bakıldığında öğrencilerin sanal müzelere ilişkin olumlu görüşler belirttiği sonucuna varılmıştır. Hatta bu olumlu görüşler merak uyandırma ön planda olacak şekilde eğlenceli, zevkli, göz alıcı, ilgi çekici, ulaşma kolaylığı, kalıcı ve yeni bilgi öğrenme, konuyu kolaylaştırma gibi düşünceleri de barındırmaktadır. Yansıtıcı bilim günlüğüne ilişkin nitel olarak yapılan analizlerimizde ders içerisinde öğrenilen kavramlar, günlük yaşamla ilişkilendirme, ders sonrasında merak edilenler ve bunlarla ilgili bilgi edinme yolları, kavramsal anlam ve ders süreci temaları ön plana çıkmaktadır. Öğrenciler tarafından yazılan yansıtıcı bilim günlükleri incelendiğinde ünite içerisinde yer alan bilimsel kavramların net bir şekilde anlaşıldığı sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen bilgiler öğrenciler tarafından günlük hayattaki örneklerle doğru bir şekilde ilişkilendirilmiş, ders içerisindeki deneyimler ve gözlemler açık bir şekilde ifade edilmiştir.


Anahtar Kelimeler: Fen eğitimi, informal öğrenme, sanal müzeler, yansıtıcı düşünme, yazma özyeterlikleri, yansıtıcı bilim günlükleri, karma araştırma